D'os votos a os escaños
O Congreso no s'elich en una sola circunscripción nacional, sino en 52. Ye a razón por a cual o porcentache d'escaños no coincide con o porcentache de votos.
As reglas
- 350 deputaus en 52 circunscripcions: as 50 provincias, Ceuta y Melilla. art. 68 CE art. 162 LOREG
- Cada provincia tien un minimo inicial de 2 escaños; Ceuta y Melilla elichen 1 cada una. Os 248 restants se reparten entre as provincias en proporción a suya población. art. 162 LOREG
- En cada circunscripción, as candidaturas que no plegan a o 3 % d'os votos validos (votos a candidaturas mas votos en blanco) quedan fuera d'o reparto. art. 163 LOREG
- Os votos de cada candidatura se parten entre 1, 2, 3… y os escaños s'asignan a los cocients mas alts (regla D'Hondt). Puya o reparto en o simulador. art. 163 LOREG
Por qué un voto no plega igual en toz as provincias
O minimo de dos escaños por provincia fa que as provincias menos pobladas tengan mas escaños per habitant. Con o censo de 2023 y o reparto de 2026, en Teruel i ha un escaño por cada 35.451 electors y en Madrid, un por cada 137.488.
Amás, en as circunscripcions chicotas o porcentache necesario ta conseguir escaño ye muito superior a lo 3 % legal. En 2023, en as 8 circunscripcions que ehiban 3 deputaus, a candidatura con menos votos que consiguió escaño teneba o 19,3 % d'os votos valids.
Electors por escaño en cada circunscripción (52)
Electors: censo d'a circunscripción en o escrutinio de 2023 (BOE-A-2023-18907). Escaños: BOE-A-2026-20742.
Cuants votos costaba cada escaño en 2023
Partir os votos de cada formación entre os suyos escaños amuestra l'efecto chunto d'a mida d'as circunscripcions, o umbral y a concentración territorial d'o voto. As candidaturas que concentran o suyo voto en pocas provincias, u que son primeras u segundas en muitas, necesitan menos votos por escaño.
| Grupo | Vots | Escaños | Vots por escaño |
|---|---|---|---|
| UPN | 52.188 | 1 | 52.188 |
| EAJ-PNV | 277.289 | 5 | 55.458 |
| EH Bildu | 335.129 | 6 | 55.855 |
| JUNTS | 395.429 | 7 | 56.490 |
| PP | 8.160.837 | 137 | 59.568 |
| PSOE | 7.821.718 | 121 | 64.642 |
| ERC | 466.020 | 7 | 66.574 |
| VOX | 3.057.000 | 33 | 92.636 |
| SUMAR | 3.044.996 | 31 | 98.226 |
| CCa | 116.363 | 1 | 116.363 |
| BNG | 153.995 | 1 | 153.995 |
Amás, 606.450 vots foron a candidaturas que no obtuvoron ningún escaño. Fuente: Chunta Electoral Central, BOE-A-2023-18907.
Normas citadas (texto consolidau oficial d'o BOE): Constitución Española (BOE-A-1978-31229) · Ley Orgánica 5/1985, del Régimen Electoral General (BOE-A-1985-11672).